Hekim Birliği Sendikası, hekimlerin ekonomik, sosyal ve özlük haklarının geliştirilmesi, çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve sağlık kurumlarında güvenli çalışma ortamının sağlanması amacıyla yürüttüğü girişimlerden sonuç alınamadığını belirterek 28- 29-30 Eylül tarihlerinde üç günlük eylem kararı aldı. Sendika, sorunları yalnızca dile getirmediğini, çözüm önerilerini de ilgili idari makamlara ilettiğini ve görüşmeler yapıldığını belirterek daha önce açıklanan beş talebin karşılanmadığını bildirdi.
Sendikanın aldığı karar şöyle: “KONU: Sağlık Bakanlığı tarafından sağlık kurum ve kuruluşlarında dağıtılan yeni çalışma kıyafetlerinin (scrubs), sağlık açısından güvenli olduğuna ilişkin yeterli bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler ortaya konuluncaya kadar üyelerimizce kullanılmamasına ve mevcut çalışma kıyafetleriyle göreve devam edilmesine ilişkin sendikal eylem kararı.
GEREKÇE
Sağlık Bakanlığı tarafından sağlık kurum ve kuruluşlarında görev yapan sağlık profesyonellerine dağıtılan yeni çalışma kıyafetlerinin (scrubs) kullanılmaya başlanmasının ardından Sendikamıza; kıyafetlerin yeterince hava almadığı, yoğun terlemeye ve bunaltıya yol açtığı, ter ve nemi vücutta tuttuğu, çalışma konforunu olumsuz etkilediği ve bazı kullanıcılarda kaşıntı, kızarıklık, tahriş ve benzeri cilt yakınmalarına neden olduğu yönünde çok sayıda bildirim ulaşmıştır.
Hekim Birliği Sendikası tarafından konuya ilişkin gerçekleştirilen üye anketinde;
- Katılımcıların %80,5'i yeni çalışma kıyafetleriyle terlemenin önceki kıyafetlere göre "daha fazla" veya "çok daha fazla" olduğunu,
- %78,7'si kıyafetlerin hava geçirgenliği/nefes alabilirliğini "kötü" veya "çok kötü" olarak değerlendirdiğini,
- %47,9'u kıyafeti kullanırken aşırı sıcaklık, bunaltı veya terin/nemin vücutta kalması sorununu "sık" veya "çok sık" yaşadığını,
- %55,1'i kıyafetleri kullanmaya başladıktan sonra ciltte kaşıntı, kızarıklık, tahriş veya benzeri bir şikâyet yaşadığını,
- %86,8'i yeni kıyafetlerin çalışma konforunu eski veya diğer çalışma kıyafetlerine göre "daha kötü" veya "çok daha kötü" olarak değerlendirdiğini bildirmiştir.
Ankete katılanların ayrıca;
- %86,2'si kıyafetlerin hava geçirgenliği, su buharı geçirgenliği, termal direnç ve nem yönetimi açısından bağımsız ve akredite bir laboratuvarda incelenmesini gerekli gördüğünü,
- %65,9'u insan sağlığı açısından güvenli olduğuna ilişkin bilimsel ve güvenilir bir rapor ortaya konuluncaya kadar bu kıyafetlerin kullanımının zorunlu tutulmaması gerektiğini,
- %68,6'sı bilimsel inceleme sonuçlanıncaya kadar Hekim Birliği Sendikasının söz konusu kıyafetlerin giyilmemesine yönelik sendikal eylem kararı almasını desteklediğini belirtmiştir.
Söz konusu anket sonuçları, tek başına kıyafetlerin insan sağlığına zararlı olduğunu kanıtlayan laboratuvar, toksikoloji veya ürün güvenliği incelemesi niteliğinde değildir.
Bununla birlikte sağlık profesyonelleri tarafından bildirilen terleme, termal konforsuzluk, yetersiz hava geçirgenliği, nemin vücutta kalması ve cilt yakınmalarının yaygınlığı; söz konusu kıyafetlerin insan sağlığı ve çalışma güvenliği yönünden bilimsel ve teknik olarak incelenmesini gerekli kılan ciddi veriler ortaya koymaktadır.
Sendikamız tarafından daha önce de Sağlık Bakanlığına ve ilgili sağlık kurum ve kuruluşlarına yazılı başvurular yapılarak söz konusu çalışma kıyafetlerinin sağlık ve güvenlik yönünden incelenmesi, teknik özelliklerinin açıklanması ve insan sağlığı açısından güvenli olduğuna ilişkin bilimsel ve teknik bilgi ve belgelerin ortaya konulması talep edilmiştir.
Sağlık profesyonellerinin uzun çalışma süreleri ve nöbetler boyunca doğrudan ciltleriyle temas hâlinde kullandıkları çalışma kıyafetlerinin; kumaş ve elyaf bileşiminin, hava geçirgenliğinin, su buharı geçirgenliğinin, termal direncinin, termal konfor özelliklerinin, nem yönetiminin, ciltle uzun süreli temas güvenliğinin, kullanılan boya ve kimyasal maddeler yönünden uygunluğunun ve ilgili sağlık ve ürün güvenliği standartlarına uygunluğunun bilimsel yöntemlerle değerlendirilmesi gerekmektedir.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işveren; çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamak, mesleki risklerin önlenmesi için gerekli tedbirleri almak, gerekli araç ve gereçleri sağlamak, risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmak ve çalışma ortamının sağlık ve güvenlik yönünden gerekli kontrol, ölçüm, inceleme ve araştırmalarını gerçekleştirmekle yükümlüdür. İş sağlığı ve güvenliği kapsamında alınması gereken tedbirlerin maliyetinin çalışanlara yansıtılmaması da temel bir yükümlülüktür.
Bu nedenle üyelerimizin, insan sağlığı açısından güvenli olduğuna ilişkin yeterli bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler kendilerine ve Sendikamıza sunulmamış çalışma kıyafetlerini kullanmaya zorlanmaları; sahadan gelen bildirimler ve anket sonuçları karşısında iş sağlığı ve güvenliği yönünden yeniden değerlendirilmelidir.
Üyelerimizin sendikal eyleme katılmaları nedeniyle kendi bütçelerinden yeni çalışma kıyafeti satın almak zorunda bırakılmaları da kabul edilemez. Sağlık hizmetinin gerektirdiği uygun ve güvenli çalışma kıyafetlerinin temini idarenin sorumluluğundadır. Bu nedenle üyelerimizin ilave herhangi bir maddi külfete katlanmaksızın, daha önce kullanmakta oldukları ve sağlık hizmetinin yürütülmesine, hijyen kurallarına ve mesleki gerekliliklere uygun mevcut çalışma kıyafetleriyle görevlerine devam etmeleri esas alınmıştır.
KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçeler doğrultusunda Merkez Yönetim Kurulumuzca yapılan değerlendirme sonucunda;
- Sağlık Bakanlığı tarafından dağıtılan yeni çalışma kıyafetlerinin (scrubs); kumaş ve elyaf bileşimi, hava geçirgenliği, su buharı geçirgenliği, termal direnç ve termal konfor, nem yönetimi, ciltle uzun süreli temas güvenliği, boya, kimyasal madde ve diğer ilgili ürün güvenliği parametreleri ile ilgili ulusal ve uluslararası standartlara uygunluğu bakımından insan sağlığı açısından güvenli olduğunu ortaya koyan bilimsel ve teknik bilgi, belge, test, analiz ve uygunluk raporlarının Sağlık Bakanlığı ve ilgili idarelerce açıklanmasının ve Sendikamıza ulaştırılmasının talep edilmesine,
- Söz konusu bilgi ve belgelerin, ilgili parametrelerin niteliğine göre bağımsız ve akredite laboratuvarlardan alınmış test ve analiz sonuçlarıyla desteklenmesinin talep edilmesine,
- Sağlık Bakanlığı ve ilgili idareler tarafından sunulacak bilimsel ve teknik bilgi ve belgelerin Sendikamızca değerlendirilmesine,
- Söz konusu değerlendirme tamamlanıncaya ve yeni çalışma kıyafetlerinin insan sağlığı açısından güvenli olduğuna ilişkin yeterli, somut, bilimsel ve teknik bilgi ve belgeler Sendikamıza sunuluncaya kadar; HEKİM BİRLİĞİ SENDİKASI ÜYELERİNİN, SENDİKAL EYLEM KAPSAMINDA SAĞLIK BAKANLIĞI VE/VEYA İLGİLİ KURUMLAR TARAFINDAN YENİ DAĞITILAN SÖZ KONUSU ÇALIŞMA KIYAFETLERİNİ (SCRUBS) GİYMEMELERİNE,
- Üyelerimizin bu süreç içerisinde sağlık hizmetinin yürütülmesine uygun, hijyen kurallarını ve mesleki gereklilikleri karşılayan daha önceki/mevcut çalışma kıyafetleriyle görevlerine devam etmelerine,
- Bu sendikal eylemin sağlık hizmetinin sunumunu durdurmaya veya aksatmaya yönelik olmadığına; üyelerimizin görevlerine ve sağlık hizmeti sunumuna mevcut ve uygun çalışma kıyafetleriyle devam etmelerine,
- Üyelerimizin bu sendikal eylem nedeniyle kendi bütçelerinden herhangi bir yeni çalışma kıyafeti satın almalarının istenmemesine ve üyelerimize herhangi bir ilave maddi külfet yüklenmemesine,
- Sağlık hizmetinin niteliğine, hijyen koşullarına ve sağlık ve güvenlik gereklerine uygun çalışma kıyafetinin temin edilmesinin ilgili idarenin sorumluluğunda olduğunun Sağlık Bakanlığına ve ilgili kurumlara bildirilmesine,
- Sağlık Bakanlığı veya ilgili idareler tarafından dağıtılan kıyafetlerin yerine başka bir çalışma kıyafetinin kullanılması zorunlu görülüyorsa, bunun maliyetinin üyelerimize yüklenmemesine ve sağlık açısından uygun çalışma kıyafetinin idarece temin edilmesinin talep edilmesine,
- Bu sendikal eylem kapsamında üyelerimizin öncelikle daha önce kullanmakta oldukları, sağlık hizmetinin sunumuna uygun mevcut çalışma kıyafetleriyle görevlerine devam etmelerine,
- Sendikal eylem kararına uygun hareket eden üyelerimiz hakkında bu nedenle herhangi bir idari veya disiplin işlemi tesis edilmesi hâlinde Sendikamızca gerekli idari ve hukuki desteğin sağlanmasına,
- Sağlık Bakanlığı ve/veya ilgili idareler tarafından söz konusu çalışma kıyafetlerinin insan sağlığı açısından güvenli olduğuna ilişkin yeterli bilimsel ve teknik bilgi, belge, test ve analiz sonuçlarının Sendikamıza ulaştırılması hâlinde bu belgelerin değerlendirilerek sendikal eylem kararının devam edip etmeyeceği hususunun Merkez Yönetim Kurulunca yeniden karara bağlanmasına,
- Sendikal eylemin 19/09/2026 tarihi itibarıyla başlamasına ve Merkez Yönetim Kurulumuzca kaldırılmasına veya konu hakkında yeni bir karar alınmasına kadar devam etmesine,
- İşbu kararın Sağlık Bakanlığına, ilgili sağlık kurum ve kuruluşlarına, Sendikamız şubelerine, işyeri temsilciliklerine ve üyelerimize duyurulmasına, oy birliği ile karar verilmiştir.